แชร์แม่มณี (2562)

กฎหมายอาญา/อาชญากรรมเศรษฐกิจ 📝 ชอบออกข้อสอบ คดี ปี 2562

สรุปโดยผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมาย | อัปเดตเมื่อ 20 Aug 2026

02 สรุปคดีใน 30 วินาที

แชร์ลูกโซ่ 'แม่มณี' (วันทนีย์ ทิพย์ประเวช) ชวนออมเงินผ่านเฟซบุ๊ก สัญญาผลตอบแทน 930 บาท/วง ใน 9 เดือน (สูงกว่าดอกเบี้ยสถาบันการเงินมหาศาล) — พฤติการณ์ 9 มี.ค.–30 ต.ค. 2562 — ศาลอาญาพิพากษา 10 พ.ค. 2566 จำคุกกระทงละ 5 ปี รวม 2,528 กระทง ก่อนลดโทษกึ่งหนึ่ง คงจำคุกคนละ 20 ปี ตามเพดาน ป.อ. 91(2) พร้อมให้ชดใช้ผู้เสียหาย 2,533 ราย รวม 1,376 ล้านบาทเศษ

03 ดูข่าว/วีดีโอที่เกี่ยวข้อง

📺 วีดีโอแนะนำ: pending — ยังไม่มีคลิปที่ตรงกับคดีโดยตรง (บันทึกใน TODO_VIDEOS.md)

04 เบื้องหลัง — คดีนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร

คดีอาญาหมายเลขดำ อ.167/2563 ของศาลอาญา — ระหว่าง 9 มี.ค. 2562 ถึง 30 ต.ค. 2563 น.ส.วันทนีย์ (แม่มณี) และนายเมธี ชิณภา ร่วมกันเชิญชวนประชาชนออมเงินผ่านเฟซบุ๊ก วงละ 1,000 บาท สัญญาผลตอบแทน 930 บาทใน 9 เดือน (คิดดอกเบี้ยราว 1,116–3,040% ต่อปี สูงกว่าดอกเบี้ยสถาบันการเงินราว 3.

50% อย่างมหาศาล) — ใช้เงินรายใหม่จ่ายรายเก่า (Ponzi Scheme) — เมื่อหมดผู้สมัครใหม่ เงินขาดมือ ผู้เสียหายรวมตัวร้องทุกข์ต่อ DSI 2,533 ราย อัยการคดีพิเศษฟ้องรวม 9 คน

05 ลำดับเหตุการณ์

1. เปิดวงแชร์ผ่านเฟซบุ๊ก สัญญาผลตอบแทนสูงผิดปกติ พ.ศ. 2562

9 มี.ค. 2562 — น.ส.วันทนีย์และนายเมธีเริ่มชวนประชาชนโอนเงินเข้าวงออม วงละ 1,000 บาท สัญญาผลตอบแทน 930 บาทใน 9 เดือน — สร้างภาพลักษณ์ร่ำรวยไลฟ์สด — เมื่อปลายปี 2562 มีผู้สมัครจำนวนมากจึงไม่สามารถจ่ายเงินคืนได้

2. ผู้เสียหายร้องทุกข์ต่อ DSI จับกุมเครือข่าย พ.ศ. 2563

ผู้เสียหาย 2,533 รายรวมตัวร้องทุกข์ต่อกรมสอบสวนคดีพิเศษ — จับกุมน.ส.วันทนีย์และพวก พร้อมยึดอายัดทรัพย์สินจำนวนมาก

3. อัยการคดีพิเศษฟ้องศาลอาญา คดีดำ อ.167/2563 พ.ศ. 2563

อัยการคดีพิเศษที่ 1 ฟ้องน.ส.วันทนีย์ นายเมธี และผู้เกี่ยวข้องรวม 9 คน ในข้อหาร่วมกันกู้ยืมเงินที่เป็นการฉ้อโกงประชาชน ร่วมกันฉ้อโกงประชาชน และความผิดตาม พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ

4. ศาลอาญาพิพากษา — จำคุกคนละ 20 ปี พ.ศ. 2566

10 พ.ค. 2566 ศาลพิพากษาจำเลยที่ 1–2 พิเคราะห์หลักฐานและคำรับสารภาพ — ความผิดหลายกรรมต่างกัน ลงโทษฐานกู้ยืมเงินที่เป็นการฉ้อโกงประชาชน 2,528 กระทง กระทงละ 5 ปี รวม 12,640 ปี — รับสารภาพลดกึ่งหนึ่ง คงจำคุกคนละ 20 ปี ตามเพดาน ป.อ.

91(2) พร้อมชดใช้ผู้เสียหาย 2,533 ราย รวม 1,376 ล้านบาทเศษ — จำเลยที่ 3–9 (มารดาและลูกจ้างรับเงินเดือน 9,000 บาท) ศาลยกฟ้องเพราะขาดเจตนาทุจจริต

06 ประเด็นกฎหมายที่คดีนี้ถาม

คำถาม: แชร์ลูกโซ่เข้าข่าย พ.ร.ก.การกู้ยืมเงินที่เป็นการฉ้อโกงประชาชนฯ อย่างไร? — คำตอบ: พ.ร.ก.การกู้ยืมเงินที่เป็นการฉ้อโกงประชาชน พ.ศ. 2527 มาตรา 4 — โฆษณาต่อประชาชนให้กู้ยืมเงินหรือร่วมลงทุนโดยจ่ายผลตอบแทนสูงกว่าอัตราดอกเบี้ยสูงสุดของสถาบันการเงิน และนำเงินจากรายใหม่มาจ่ายรายเก่า confirmed

คำถาม: เหตุใดจึงลงโทษตาม พ.ร.ก. แทน ป.อ. 343 แม้เป็นการหลอกลวงประชาชน? — คำตอบ: การกระทำกรรมเดียวผิดต่อกฎหมายหลายบท ให้ลงโทษตามบทที่มีโทษหนักที่สุด (ป.อ. มาตรา 90) — ในคดีนี้คือ พ.ร.ก.การกู้ยืมเงินฯ ซึ่งโทษหนักกว่าการฉ้อโกงประชาชน confirmed

คำถาม: จำคุก 12,640 ปี แล้วเพดานจริงคือเท่าใด? — คำตอบ: ป.อ. มาตรา 91(2) — แม้พิพากษาเรียงกระทง แต่ความผิดที่มีอัตราโทษจำคุกอย่างสูงไม่เกิน 10 ปี ให้ลงโทษจำคุกได้สูงสุดไม่เกิน 20 ปี — ศาลจึงคงจำคุกคนละ 20 ปี confirmed

คำถาม: การรับสารภาพลดโทษได้อย่างไร? — คำตอบ: ป.อ. มาตรา 78 — การให้การรับสารภาพในชั้นพิจารณาเป็นเหตุบรรเทาโทษ ศาลลดโทษกึ่งหนึ่ง (12,640 ปี → คงจำคุก 5,056 ปี 15,168 เดือน ก่อนจะติดเพดาน 20 ปี) confirmed

คำถาม: นายเมธีร่วมรับผิดในฐานะตัวการร่วมได้อย่างไร? — คำตอบ: ป.อ. มาตรา 83 — น.ส.วันทนีย์และนายเมธีมีเจตนาร่วมและแบ่งหน้าที่กันทำ จึงมีความผิดในฐานะตัวการร่วมในการฉ้อโกงและกู้ยืมเงิน confirmed

คำถาม: เหตุใดศาลยกฟ้องมารดาและลูกจ้างของจำเลยหลัก? — คำตอบ: ศาลแยกแยะเจตนาอาญา (Mens Rea) — ลูกจ้างทำตามคำสั่งนายจ้างโดยไม่รู้เห็นแผนหลอกลวง รับเงินเดือนปกติ 9,000 บาท ไม่มีพฤติการณ์ชักชวนหรือแบ่งปันผลประโยชน์ — ถือขาดเจตนาร่วมกระทำความผิด ต้องยกฟ้องเพื่อคุ้มครองผู้บริสุทธิ์ confirmed

คำถาม: การนำข้อมูลหลอกลวงเข้าเฟซบุ๊ก ผิด พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ หรือไม่? — คำตอบ: พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ฯ 2550 มาตรา 14(1) — นำเข้าสู่ระบบคอมพิวเตอร์ซึ่งข้อมูลคอมพิวเตอร์ที่บิดเบือนหรือข้อมูลอันเป็นเท็จ โดยประการที่น่าจะเกิดความเสียหายแก่ประชาชน confirmed